Dzisiaj jest: 23 Kwietnia 2018    |    Imieniny: Jerzy, Wojciech

Wniosek o wprowadzenie nowych rodzajów biletów...

 

word-icoBiorąc pod uwagę konieczność dostosowania taryfy biletowej do oczekiwań pasażerów oraz aktualne możliwości finansowania komunikacji miejskiej

składam wniosek o wprowadzenie nowych rodzajów biletów oraz o modyfikację zakresu uprawnień do ulgowych przejazdów komunikacją miejską.

 Łomża, 26.02.2013 r.
Prezydent Miasta Łomży

 Wniosek

 Biorąc pod uwagę konieczność dostosowania taryfy biletowej do oczekiwań pasażerów oraz aktualne możliwości finansowania komunikacji miejskiej

składam wniosek o wprowadzenie nowych rodzajów biletów oraz o modyfikację zakresu uprawnień do ulgowych przejazdów komunikacją miejską.

 Powody złożenia wniosku to m.in.:

1. Tendencje na świecie i w Polsce dotyczące zasad organizowania i finansowania komunikacji miejskiej z uwzględnieniem nowych uwarunkowań formalno prawnych w tym zakresie

2. Ograniczone możliwości finansowania komunikacji z budżetu Miasta

3. Aktualne preferencje komunikacyjne mieszkańców Łomży i okolic w tym zmiana kierunków przemieszczania się pasażerów

4. Zmiana struktury wiekowej ludności i związane z tym zmiany w liczebności poszczególnych grup osób uprawnionych do ulgowych (w tym bezpłatnych) przejazdów

5. Istotny wzrost kosztów funkcjonowania transportu publicznego spowodowany głównie wzrostem cen paliwa

6. Trudna sytuacja finansowa MPK jako operatora.

W ostatnim okresie wzrost kosztów funkcjonowania komunikacji miejskiej i ograniczone możliwości dotowania zmusiły samorządy do podejmowania trudnych decyzji polegających głównie na podwyżkach cen biletów i ograniczaniu ulg. Chociaż zdarzają się próby obniżania cen za bilety czy nawet wprowadzania bezpłatnych przejazdów komunikacją miejską dla mieszkańców danej gminy - ale należą one do rzadkości.

Duży wpływ na rozwiązania organizacyjne i ekonomiczne w komunikacji zbiorowej mają: obowiązujące nas od niedawna zarządzenie unijne nr 1370/2007, zmiany w ustawie o finansach publicznych oraz nowa ustawa o transporcie zbiorowym. Regulacje te największy nacisk kładą na aspekty ekonomiczne funkcjonowania transportu publicznego a nie socjalne i społeczne, które w dotychczasowych realiach miały największy wpływ na kształtowanie polityki taryfowej. W sytuacji gdy na wszystko brakuje pieniędzy konieczne są nowe rozwiązania.

Znamiennym jest fakt, że żaden samorząd nie podjął decyzji o zlikwidowaniu istniejącej komunikacji zbiorowej. Świadczy to o tym, że trudno sobie wyobrazić w dzisiejszych realiach normalne funkcjonowanie miast (powyżej pewnej liczby mieszkańców) bez komunikacji publicznej, która w dużej mierze decyduje o mobilności mieszkańców i wpływa na rozwój gospodarczy.

Komunikacja miejska Łomży i okolic - sytuacja istniejąca (wariant 0)

Podstawowe przychody MPK stanowią wpływy ze sprzedaży biletów oraz dotacje z budżetu Miasta. Zakład osiąga również dodatkowe przychody, jednak ze względu na formę organizacyjną w jakiej funkcjonuje zakład budżetowy nie wpływają one w sposób znaczący na wynik finansowy.

MPK jest operatorem oraz realizuje wiele zadań zleconych przez organizatora (Prezydenta). MPK otrzymuje z budżetu Miasta dotacje do wozokilometra w wysokości ustalonej przez Radę Miejską oraz dotację za realizowane zadania organizatora.

Spadająca ilość pasażerów komunikacji miejskiej spowodowana m.in. niżem demograficznym oraz zwiększonym korzystaniem z samochodów osobowych może spowodować, że niemożliwe będzie uzyskanie w 2013 r. ze sprzedaży biletów wpływów większych niż w roku 2012. Trudną sytuację finansową MPK pogłębia fakt, że ze względu na okrojone możliwości finansowe Miasta na rok 2013 dotacja dla komunikacji miejskiej została ustalona w wysokości znacznie mniejszej niż na rok 2012 ( o kwotę 157 tys. zł).

Bardzo duży wpływ na bilans ekonomiczny w komunikacji mają ulgi w przejazdach. Poza ulgami ustawowymi, które obowiązują w komunikacji miejskiej w całej Polsce są tzw. ulgi gminne uchwalone przez Radę Miejską Łomży. Pakiet ulg jest bardzo bogaty i dużą grupę wśród pasażerów MPK stanowią osoby uprawnione na mocy uchwał Rady Miejskiej do ulgowych w tym bezpłatnych przejazdów. Z przeprowadzonych badań i analiz w październiku 2012 r. i w lutym 2013 r. wynika, że przejazdy pełnopłatne stanowią ok. 14 % wszystkich przejazdów, przejazdy z ulgą 50% stanowią ok. 48 % wszystkich przejazdów, a przejazdy bezpłatne z ulgą 100% stanowią ok. 38 % wszystkich przejazdów. Kilka lat temu udział przejazdów bezpłatnych był dużo mniejszy.

W obecnym kształcie uprawnienia do ulgowych (w tym bezpłatnych) przejazdów na terenie miasta ustalone są dla poszczególnych grup, niezależnie od tego, czy jest to mieszkaniec miasta czy innej gminy (czy płaci podatki w Łomży czy nie). Budżet miasta dotuje przejazdy po Łomży wszystkim niezależnie od tego gdzie mieszkają.

Poza miastem autobusy komunikacji miejskiej jeżdżą tam gdzie koszty w 100% są pokryte wpływami z biletów.

Aby utrzymać komunikację na nie gorszym poziomie niż dotychczas ( bez ograniczania ilości i częstotliwości kursów) i aby uniknąć zwiększania cen biletów staje się koniecznością zweryfikowanie uprawnień do ulgowych przejazdów, a w szczególności przejazdów bezpłatnych. Należy też rozstrzygnąć w jakim zakresie wszyscy podatnicy nawet Ci, którzy nie korzystają z komunikacji miejskiej mają finansować przejazdy pasażerom uprawnionym do ulg a w szczególności nie będącym mieszkańcami Łomży.

Coraz mniejsze wpływy ze sprzedaży biletów spowodowane mniejszą ilością pasażerów ogółem oraz coraz większym udziałem w przewozach przejazdów bezpłatnych powodują systematyczne pogarszanie sytuacji MPK.

Możliwe warianty rozwiązań

Wariant I

Publiczny transport zbiorowy bezpłatny

Opcja 1: darmowe przejazdy dla wszystkich na terenie miasta i gmin ościennych ale tylko wtedy gdy gminy będą ponosiły koszty funkcjonowania transportu - każda na swoim terenie

Opcja 2: darmowe przejazdy dla wszystkich na terenie miasta, na terenie gmin ościennych wg warunku ekonomicznego tzn komunikacja tam gdzie koszty w 100% są pokryte wpływami z biletów

Opcja 3: darmowe przejazdy na terenie miasta ale tylko dla zameldowanych w Łomży, pozostali pasażerowie płacą bilety w pełnej wysokości lub wg ulg ustalonych przez Radę Miejską Łomży dla poszczególnych grup ludności.

Rozliczenie operatora:

MPK uruchamia linie autobusowe tam gdzie życzy sobie organizator. Płatność za przewóz wg ustalonej i uzgodnionej stawki za wozokm.

Zalety tego wariantu:

  1. znacznie mniejszy ruch na terenie działania komunikacji zbiorowej szczegów godzinach szczytu
  2. mniej kolizji i wypadków
  3. mniejsze zanieczyszczenie środowiska
  4. mniejsze wydatki inwestycyjne budżetu związane z zakupem gruntów i budową kolejnych parkingów na samochody osobowe
  5. mniejsze wydatki budżetu związane z remontami, modernizacją i rozbudową ulic
  6. mniejsze wydatki mieszkańców na przemieszczanie się – zwiększenie mobilności mieszkańców
  7. bardzo proste rozliczenie z operatorem (MPK)

 Wady:

bezpośrednio z budżetu miasta należałoby ponieść wydatki dodatkowo ok. 3 mln zł 
uwaga: to rozwiązanie wymaga

-  zmiany formy organizacyjnej MPK (tj. likwidacji zakładu budżetowego i przekształcenia w spółkę ewentualnie w jednostkę budżetową)
-  w przypadku opcji 1 określenia prawnych i organizacyjnych ram dla dotowania komunikacji zbiorowej przez ościenne gminy ( np. komunalny związek międzygminny z nową spółką jako operatorem)

Wariant II

Zmodyfikowany wariant 0 i I

  1. ulgi na terenie Miasta tylko dla osób zameldowanych w Łomży
  2. ograniczenie ulg do niezbędnego minimum
  3. osoby nie zameldowane w Łomży ponoszą pełną odpłatność za przejazd na całym obszarze działania komunikacji zbiorowej

zalety tego wariantu:

  1. podatnik z Łomży dofinansowuje przejazdy tylko „swoim”, tzn. tylko mieszkańcom Łomży uprawnionym do ulg
  2. preferencje dla osób zameldowanych mogą przyczynić się do meldunku w Łomżi płacenia podatków w Łomży
  3. mniejsze wydatki z budżetu miasta na utrzymanie transportu publicznego - za przejazdy płacą w większej mierze ci co z nich korzystają a nie wszyscy podatnicy (nawet ci którzy w ogóle nie korzystają z komunikacji zbiorowej)

Wady:

możliwe zmniejszenie ilości przyjazdów do Łomży mieszkańców z gmin ościennych w celu np. zakupów towarów i usług - mniejsze wpływy łomżyńskich podmiotów trudne do oszacowania,

Wariant III

Miasto Łomża wykreśla ze swoich zadań obowiązek organizowania (finansowania) publicznego transportu zbiorowego i likwiduje zakład budżetowy MPK. Mieszkańcy Łomży poruszają się po terenie Miasta pieszo, korzystają ze swoich środków lokomocji (samochodów, motocykli, rowerów) lub taksówek. Zapewne w niedługim okresie czasu na terenie miasta pojawiliby się prywatni przewoźnicy z busami, które jeździłyby tylko tam, gdzie byłoby to opłacalne. Istnieje ryzyko powstania chaosu komunikacyjnego w szczególności tłoku pod szkołami, zwiększenia wypadków.

Przedstawione warianty nie wyczerpują możliwości modyfikacji zasad funkcjonowania publicznego transportu zbiorowego. Są tylko próbą wskazania rozwiązań.

Ostateczne decyzje w tym zakresie będzie podejmowała Rada Miejska biorąc pod uwagę wszystkie uwarunkowania zarówno prawne, ekonomiczne jak i społeczne.

Okazją do tego będzie ustalenie zrównoważonego planu transportu zbiorowego, który zgodnie z ustawą o transporcie zbiorowym powinien być uchwalony przez Radę Miejską Łomży w ciągu roku. Aktualnie rozpoczęła się procedura przygotowania projektu tego planu.

Niemniej jednak do tego czasu niezbędne są działania, które pozwolą uporządkować zasady funkcjonowania komunikacji miejskiej na terenie Łomży i gmin ościennych aby nie doszło do jej zapaści.

Działania oszczędnościowe

W ostatnich miesiącach zostały podjęte działania, które pozwolą na obniżenie kosztów funkcjonowania komunikacji miejskiej. Dotyczą one wszystkich czynników kosztotwórczych w tym wynagrodzeń i paliwa.

W roku 2013 planowana jest dalsza weryfikacja norm paliwowych i zasad rozliczania oszczędności paliwa z wykorzystaniem systemów elektronicznych i informatycznych (m.in. monitoringu pracy silnika oraz monitoringu wizyjnego w autobusach i na bazie MPK), co pozwoli wyeliminować dotychczasowe nieprawidłowości.

Istotnym elementem ograniczania kosztów jest racjonalizacja zatrudnienia poprzez zwolnienia zbędnych pracowników, przesunięcia kadrowe pozwalające na efektywniejsze wykorzystanie pracowników (odejścia na emeryturę, pracownicy niewykorzystani np. dozorcy - przekwalifikowanie na kierowców). W 2013 planujemy w jeszcze większym zakresie  w porównaniu do 2012r. ograniczyć zatrudnienie przy niezmniejszonym zakresie przewozów.

Optymalizację kosztów w tym zakresie planujemy uzyskać m.in. poprzez wykorzystanie zatrudnienia pracowników w ramach robót publicznych i interwencyjnych oraz zwiększenie ilości pracowników niepełnosprawnych (dzięki czemu uzyskamy zmniejszenie wpłat na PFRON).

Podjęliśmy też szereg działań mających na celu promocję komunikacji zbiorowej i zachęcenie do korzystania z autobusów MPK.

Rozszerzanie zakresu systemu biletów elektronicznych (promowane poprzez m.in. ich niższą cenę) pozwoli na zmniejszenie kosztów druku biletów papierowych i zmniejszenia opłat prowizyjnych dla ich dystrybutorów ( kioski, kierowcy).

Duży nacisk położyliśmy na poprawę wskaźników ekonomicznych poprzez zwiększenie dodatkowych przychodów z reklam i wynajmów. Jednak uwarunkowania prawne (projekt unijny) oraz organizacyjne ( MPK jako zakład budżetowy) nie pozwalają w pełnym zakresie na wykorzystanie naszych możliwości.

Bardzo istotne były działania ograniczające przywileje pracowników MPK, chociażby ograniczenie ulg w przejazdach komunikacja miejską dla pracowników i ich rodzin, czy niektórych dodatków płacowych oraz ekwiwalentów.

Te i inne działania podjęte przez MPK, wsparte przez Prezydenta i Radę Miejską pozwolą na utrzymanie komunikacji w takim stanie, aby pasażerowie nie mieli powodów do narzekania na punktualność autobusów, komfort i bezpieczeństwo podróży. Mniej ważnym ale istotnym jest również aby załoga MPK zadowolona z warunków pracy dobrze świadczyła usługi przewozowe.

O tym, że w MPK nie ma dużych możliwości ograniczania kosztów świadczy fakt, że mamy jeden z niższych w Polsce koszt jednego wozokilometra. Jest to najważniejszy wskaźnik charakteryzujący efektywność przewoźnika i stawia nas w gronie najtańszych przewoźników.

Biorąc pod uwagę aktualną sytuację proponujemy do czasu ostatecznych rozstrzygnięć, które będą zawarte w planie transportowym, przyjąć wariant II wyrażony propozycjami przedstawionymi w załączniku nr 1 i nr 2.

Ponadto w celu usprawnienia funkcjonowania komunikacji w oparciu o własne spostrzeżenia i doświadczenia innych operatorów prosimy o wprowadzenie zmian w regulaminie przewozów – zał. nr 3.

Objaśnienia do załączników

Coraz więcej samorządów zaczyna ograniczać przyznawane na swoim terenie ulgi do grupy swoich mieszkańców wychodząc z założenia, że skoro publiczna komunikacja zbiorowa wymaga dotowania z budżetu to dotacje te nie powinny wspomagać mieszkańców innych gmin korzystających z komunikacji, skoro te gminy nie chcą lub nie mogą partycypować w kosztach komunikacji.

Z dotychczasowych rozmów przeprowadzonych z władzami sąsiednich gmin wynika, że  w najbliższej przyszłości w ich budżetach nie będzie środków na rekompensatę kosztów z tytułu ulg w przejazdach komunikacją zbiorową. Stąd wniosek aby z ulg, które przyznała Rada Miejska Łomży dla korzystających z komunikacji miejskiej na terenie Łomży póki co mogli korzystać tylko mieszkańcy Łomży.

Ponadto obniżenie w ostatnich latach wieku uprawniającego do bezpłatnych przejazdów z 75 do 70 lat spowodowało, że stosunkowo liczna grupa pasażerów nie musiała już kupować biletów, co miało duży wpływ na niekorzystny bilans kosztów i przychodów MPK.

Dlatego propozycja przywrócenia progu 75 lat uprawniającego do bezpłatnych przejazdów, może w istotny sposób poprawić bilans finansowy komunikacji miejskiej gdyż osoby w grupie wiekowej są bardzo mobilne i stanowią duży odsetek osób bezpłatnie korzystających z komunikacji.

Z przeprowadzonych analiz wynika, że przejazdy bezpłatne to 60% wszystkich przejazdów a przejazdy osób w wieku 70-75 lat stanowią ok. 50 % wszystkich przejazdów bezpłatnych. Wobec faktu, że w 2012 r. płatnych przejazdów (normalnych i ulgowych) było ok. 2 900 tys. to przy obciążeniu seniora kosztem biletu ulgowego tj. 1,30 zł za przejazd można by osiągnąć teoretycznie wpływy w wysokości ok. 1131 tys. zł (2900000x60%x50%x1,3zł=1131 tys. zł). Biorąc pod uwagę, że część osób po wprowadzeniu opłaty będzie jeździć dwa razy rzadziej to mogą to być ostatecznie dodatkowe przychody rzędu ok. 565 tys. zł.

Dla osób w wieku 70-75 lat, które dużo korzystają z komunikacji proponujemy wprowadzić bilet miesięczny tzw. bilet seniora, który kosztowałby 15 zł na wszystkich liniach przez cały miesiąc bez limitu przejazdów.

Biorąc pod uwagę zgłaszane potrzeby przez pasażerów wnioskujemy także o wprowadzenie:

a. biletu jednorazowego kupowanego bezpośrednio u kierowcy autobusu

b. biletu jednodniowego, dekadowego

c. biletu trzymiesięcznego.

Zał. nr 1

Propozycje zmian ulg w komunikacji miejskiej w Łomży

  1. Wszystkie uprawnienia do ulgowych i bezpłatnych przejazdów w granicach administracyjnych Łomży ustalone uchwałą Rady Miejskiej Łomży mają mieć zastosowanie tylko do osób zameldowanych w Łomży
  2. Dotychczasowa ulga dla pracowników Miejskiego Przedsiębiorstwa Komunikacji Zakład Budżetowy w Łomży i najbliższych członków ich rodzin ma dotyczyć tylko pracowników
  3. Powrót do granicy wieku 75 lat upoważniającego do bezpłatnych przejazdów na terenie Łomży dla osób zameldowanych w Łomży
  4. Bezpłatny przejazd dla osób będących właścicielami lub współwłaścicielami samochodu osobowego, które podczas Europejskiego Dnia bez Samochodu lub innego dnia ustalonego przez Prezydenta będą miały przy sobie prawo jazdy oraz dowód rejestracyjny z ważnym badaniem technicznym
  5. Ulga rodzinna – możliwość zakupu przez rodzinę wielodzietną biletów ulgowych dla wszystkich członków rodziny (w załączeniu przykładowa uchwała Rady Miasta Ostrołęki dotycząca ulg dla rodzin wielodzietnych)
  6. Ograniczenie ulgi ze 100% do 50% dla bezrobotnych osób niepełnosprawnych w przejazdach na cykliczne zabiegi rehabilitacyjne.

 Zał. nr 2

Propozycje wprowadzenia nowych biletów w komunikacji miejskiej w Łomży

1. Likwidacja biletu miesięcznego na dwie linie – bardzo rzadko kupowany
2. Nowe bilety:

1) Bilet jednorazowy sprzedawany przez kierowcę: normalny – 4,0 zł, ulgowy – 2,0 zł

2) Bilet jednodniowy: normalny – 10 zł, ulgowy – 5 zł upoważniający do nielimitowanej ilości przejazdu na wszystkich liniach ważny w dniu zakupu sprzedawany tylko w pojazdach

3) Bilet dekadowy elektroniczny na wszystkie linie – normalny - 40 zł ulgowy – 20 zł

4) Bilet trzymiesięczny elektroniczny imienny na wszystkie linie: normalny – 240 zł, ulgowy –120 zł

5) Bilet seniora miesięczny elektroniczny uprawniający do nielimitowanej ilości przejazdów na wszystkich liniach w mieście w danym miesiącu – 15 zł.

Zał. nr 3

Propozycje dodatkowych zapisów w regulaminie przewozów

Punkt 7 w rozdziale 2 regulaminu przewozu otrzymuje brzmienie:

W celu zakupu biletu u kierowcy pasażer powinien wsiadać przednimi drzwiami.

Po wejściu do autobusu (przed zajęciem miejsca siedzącego lub stojącego) należy niezwłocznie skasować bilet i sprawdzić czy znak kasujący na bilecie papierowym jest czytelny lub zarejestrować KE w jednym z kasowników umieszczonych w autobusie. Wszelkie nieprawidłowości dotyczące niewłaściwego skasowania biletu należy bezwzględnie zgłosić u kierowcy autobusu. Obowiązkowi zarejestrowania podlega również KE bezpłatna i z wykupionym biletem okresowym.

W przypadku braku biletu podróżny winien niezwłocznie zgłosić ten fakt kierującemu  i przygotować odliczoną kwotę na zakup biletu. Kierowca może odmówić sprzedaży biletu podróżnemu, który nie dysponuje dokładnie odliczoną kwotą.

W rozdziale 2 regulaminu przewozu dopisuje się punkt 17, który otrzymuje brzmienie:

Do kontroli biletów w autobusach MPK upoważnieni są:

-  inspektorzy kontroli legitymujący się identyfikatorem

-  kierowcy autobusów MPK

Uprawnienia kontrolera w przypadku odmowy zapłacenia należności przez podróżnego,

niemożności ustalenia jego tożsamości lub uzasadnionego podejrzenia, że bilet albo

dokument uprawniający do przejazdu bezpłatnego lub ulgowego jest podrobiony lub

przerobiony określa art. 33a ust. 7 ustawy Prawo przewozowe.

 

Podziękowania

Rozkłady jazdy

 

rozklady-separator

 MIEJSKI ZAMIEJSKI
 EXCEL miejski-blue zamiejski-green EXCEL
PDF PDF

Projekty unijne

MPK-rabat

MPK-rabat

Bilet przez internet

Partnerzy programu MPK-rabat

Współpracujemy